Geachte aanwezigen,
beste allemaal,
In de jaren 50 en 60 dreigde de motor van de Nederlandse economie krakend tot stilstand te komen.
Allerlei sectoren kampten met een groot tekort aan mensen die het werk konden en wilden doen.
Daarom werden steeds meer werknemers buiten onze landsgrenzen geworven.
Zo haalden Twentse textielbaronnen jonge Italianen naar Nederland om in de leeglopende weverijen aan de slag te gaan.
Zij werden al snel gevolgd door Spanjaarden, Grieken, Turken en Marokkanen en mensen van allerlei andere nationaliteiten.
Vaak werden ze door Nederlandse werkgevers in hun eigen land geworven om hier te komen werken.
‘Gastarbeiders’ was destijds de gangbare term voor deze nieuwkomers.
Vanuit het idee dat zij hier tijdelijk zouden zijn en daarna weer naar huis zouden terugkeren.
Dat pakte anders uit.
Want zoals je wel vaker ziet:
Niets is zo permanent als een tijdelijke oplossing.
Deze tentoonstelling op het herfstige Lange Voorhout laat dat op een mooie manier zien.
Sahin Yildirim, u zet zich met Atlas Cultureel Centrum al jaren in om de verhalen van die tijd en daarna vast te leggen.
U schrijft er boeken over, organiseert bijeenkomsten, was betrokken bij een theatervoorstelling en stelt exposities zoals deze samen.
En dit keer portretteert u ook Nederlanders die betrokken waren bij de komst van gastarbeiders.
U doet dit niet alleen vanuit de gedachte dat de geschiedenis en de persoonlijke verhalen bewaard moeten blijven.
Nee, u bent er ook van overtuigd dat we er wijzer van kunnen worden.
Daarnaast weet u uit eigen ervaring veel van dit onderwerp.
U kwam zelf als twaalfjarige vanuit Turkije naar Nederland.
Dat gebeurde in het kader van gezinshereniging, waarvan in deze expositie ook veel andere voorbeelden zijn terug te vinden.
Zoals Feride, die met twee kinderen haar man Burhan achterna kwam toen hij hier bij Fokker in Ypenburg was gaan werken.
In die jaren een grote werkgever van gastarbeiders in Den Haag, samen met bijvoorbeeld Vredestein Banden en de Caballero-fabriek,
Achter zulke verhalen van vertrek en hereniging gaan vaak ingrijpende keuzes schuil.
Mensen die hun vertrouwde omgeving achterlieten en afscheid namen van familie en vrienden.
Die naar een onbekend land kwamen, in de hoop hier een bestaan op te bouwen.
Al die arbeidskrachten leverden een belangrijke bijdrage aan onze economie.
Daarnaast droeg gezinshereniging eraan bij dat onze samenleving meer kleur kreeg.
Vooral in de grote steden, dus ook in ons mooie Den Haag.
Er ontstond een grotere culturele diversiteit, ook door volgende generaties.
Dat zien we iedere dag terug in onze stad.
In onze wijken, op onze scholen, in winkels, restaurants en verenigingen.
Ook nu komen er nog altijd buitenlandse werknemers naar Nederland om te werken.
Negen op de tien nieuwkomers komt om die reden hierheen.
Maar tegenwoordig worden zij geen gastarbeiders genoemd, maar arbeidsmigranten.
Ook nu heerst het idee dat zij allemaal wel weer terug zullen gaan naar waar ze vandaan komen.
En opnieuw valt te bezien of dat daadwerkelijk zal gebeuren.
Wat u hier in deze tentoonstelling over 60 jaar arbeidsmigratie krijgt voorgeschoteld, maakt duidelijk dat we kunnen leren van de geschiedenis.
Bijvoorbeeld dat integratie met taallessen en passend onderwijs sterk kan worden bevorderd.
Dat is nodig om te komen tot een veelzijdige, veelkleurige en florerende samenleving.
Dat vraagt ook inspanningen van beide kanten.
Het vraagt om de wil om te integreren én om mogelijkheden dat goed te doen.
Laat dat de les zijn die we hier vandaag trekken.
Wens u veel plezier bij het bekijken van deze expositie.
