Vrijdag 9 januari - dinsdag 20 januari

Geniet, als het licht is (vanwege het tijdsverschil van twee uur al heel vroeg in de ochtend), van het uitzicht op de Indische oceaan vanaf ons balkon (of vanuit het zwembad). Geniet ook van het fraaie groen in de omgeving.

Het hotelcomplex (of resort) telt drie zwembaden. Trek op de eerste ochtend na – gebruik dan het kleine(re) zwembad bij poolbar Breeze – iedere ochtend in alle vroegte, zodra twee heren klaar zijn met het schoonmaken van het grote 50 meter zwembad, mijn banen. Meestal helemaal in m’n eentje. Het water is dan koel en het zwembad schoon.

Drink voorafgaand een zwarte koffie buiten op het terras van poolbar Ginger en leg onze handdoeken alvast op twee badstoelen.

Een jonge Zweedse vader entertaint een paar ochtenden op datzelfde moment z’n zoontje Nils (negen maanden jong). ’s Avonds is het ondergaan van de zon een terugkerend fenomeen.

Ontbijten, lunchen en avondeten in restaurant Panorama. Vier keer gebruiken we het avondeten in een van de drie ‘specialiteitenrestaurants’. Krystal (fusion of world cuisines), Beef Steak House (vlees) en IA (vis). De bediening is talrijk, vriendelijk en zeer gastvrij. ‘Jambo, jambo’ (Hallo), ‘Hakuna matata’ (Komt goed, geen zorgen) of ‘Pole pole’ (Doe rustig aan) klinken vaak op. Probeer steeds in m’n beste Swahili te bedanken met ‘Asante sana’. Gastheer Narayan van het hotelmanagement is efficiënt en charmant.

Overdag zijn we veelal bij het grote zwembad te vinden. Doen aan zonnebrand en aftersun. Smeren, smeren en smeren. Er zijn heel veel (brutale en vervelende) kraaien. Nauwelijks Nederlanders en sowieso weinig West-Europeanen te bekennen hier. Ontmoette één Nederlander, een ondernemer (eigenaar van een schoonmaakbedrijf) uit Bennekom. Heb een aardig gesprek over de ’toestand in de wereld’. Wandelen een paar keer langs het poederwitte strand richting het zuiden. Het water van de Indische oceaan kleurt turquoise en azuurblauw. Zwemmen ook in zee. Er zijn weinig golven. Simone snorkelt met haar hier verworven duikbril.

Er is iedere dag zon èn bewolking. En een beetje wind. Op een paar momenten regent het (kort). Eén keer tijdens mijn zwembeurt. Extra dimensie. De temperatuur blijft steeds ruim boven de 26 graden. Maar ja net ten zuiden van de evenaar. Dan heb je dat. Veel zon en lang daglicht. Schaf al snel uit bittere noodzaak een pet aan (‘jan met de pet’, inderdaad, deze uitdrukking komt me bekend voor).

Een hoofddeksel is nodig. Heb bovendien eigenlijk meteen al de eerste dag een vervreemdende ervaring. Terwijl Willem II-ADO (vrijdag 9 januari) in Nederland vanwege de hevige sneeuwval wordt afgelast zien wij de zon ondergaan in de Indische oceaan na een eerste vakantiedag met tropische temperaturen.

Blader in The Fumba Times (‘from Zanzibar to the world, think global, act local’), de tweemaandelijkse internationale editie van een plaatselijke krant. Lees ook boeken. Mijn eerste boek is een kadootje van raadsgriffier Lilianne Blankwaard. Een literaire thriller: ‘De Camino’ van Anya Niewierra. Een aanrader. (‘Het is precies een jaar geleden dat Lottes man onverwacht zelfmoord pleegde tijdens het wandelen van de Camino. Emil had als vluchteling uit Bosnië en Herzegovina een moeilijke jeugd, maar toch zou hij nooit zelfmoord plegen. Emil was een geweldige vader, was dol op zijn vrouw en gefocust op zijn werk …‘). Kocht het tweede boek dat ik lees vlak na verschijning begin 2025. Het is ‘Presumed guilty’ van Scott Thurow (‘Retired judge Rusty Sabich defends his fiancée’s son, Aaron, accused of murdering his girlfriend, forcing Rusty back into a racially charged case‘). Las eind jaren ’80 ooit van dezelfde auteur ‘Presumed innocent’. Ook dit boek is geweldig.


Aan de oostkust van Afrika ligt het Tanzaniaanse eiland Zanzibar (Unguja). Het is een van de zogenaamde Specerijeneilanden. Zanzibar is de belangrijkste stad – naast new town is er een old town, het historische Stone Town. De invloeden van de Perzen, de Arabieren, de Indiërs, de Portugezen en de bewoners van het vasteland van Afrika zijn overal in Zanzibar zichtbaar. Het is een echte mengeling van sferen en atmosferen. Bezocht in oktober 2024 de Tanzaniaanse stad Arusha voor mijn werk in het kader van de The Hague Justice Week, maar was niet eerder op Zanzibar.


Vermaken ons goed op het resort. Er is natuurlijk van alles te doen in en rond de zee en op het strand. Ik laat dat voor wat het is. Bezoek ‘Bahhit‘, de winkel op het complex waar van allerlei te koop is. Wissel euro’s om in Tanzaniaanse shilling (TZS). Krijg voor 50 euro zo’n 148.000 shilling. Ga, onaardig geschreven, met een enorme stapel (monopoly)geld het kantoortje uit. En medewerker Maria was eindeloos bezig met het tellen en natellen van de biljetten. Er is bijna iedere dag aan het begin van de avond stroomuitval. Kort, maar toch. Valt ons op, verwend als we zijn. Maandag 12 januari is het ‘national revolution day’. Daar is overigens helemaal niets van te merken.

Verlaat het ‘reservaat’ (zo zou mijn zoon het noemen) twee keer voor een uitstapje. Sengi van Suntours and Travels regelt het eerste bezoek, zijn collega Fatma het tweede. Bezoeken zondag 11 januari Stone Town, het historische gedeelte van de stad Zanzibar. Rijden er in een minivan heen. Passeren net als donderdagnacht onder andere de plaatsen Mahonda en Bububu. Nu is het licht. Kunnen de mensen, de winkeltjes en hun handel onderweg goed zien.

Passeren onderweg de Haile Selassie secondary school (toenmalig president Julius Nyerere vernoemde de school zo’n 75 jaar geleden naar de Ethiopische Keizer uit dankbaarheid voor zijn bijdrage aan de bevrijding van Afrika). Valt me op.

Stone Town is sinds 2000 een ‘World Heritage Site’ van UNESCO. Gids Abdul leidt ons rond. Beginnen de stadswandeling aan het water bij het Forodhani park. Zie er oude kanonnen staan.

Wandelen langs het House of Wonders (ooit voorzien van het allereerste elektrisch licht en een lift voor sultan Barghash). Niets van te zien, behalve een paar vergeelde foto’s op een paar scheefhangende affiches in kapotte vitrines. Het is onder reconstructie. En zo te zien gaat die nog wel even duren.

Passeren het oude fort (het oudste gebouw van de stad en nu als festivallocatie in gebruik) en het Freddie Mercury ‘museum’. ‘We will rock you’ staat op een fraaie ansichtkaart met daarop een beeltenis van Freddy Mercury.

Zien meerdere moskeeën.

Bewonder her en der het houtsnijwerk.

Lopen door Jaws corner. Het is het centrum van old town.

Beluisteren gezang uit een bomvolle St Joseph’s Cathedral en zien de Hamamni Persian baths.

Bezoeken aan Mkunazini street de Anglican Cathedral.

Deze kerk zit minder vol dan de vorige. Het is de plek waar ooit slaven werden verhandeld. Gaan het nabijgelegen slavenmuseum binnen. Bekijken de expositie en zien de benauwde ruimten waar de slaven ‘gehouden’ werden. Bewonderen buiten het fraaie monument ter herinnering aan de wreedheden van destijds.

Bezoeken ten slotte de Darajani Bazaar (Souk) – precies op de grens van old en new town. Zien (en ruiken) de verse vis, de talloze specerijen en de kleurrijke kleding, stoffen en sieraden.

Doe onderweg tijdens de wandeling een enkele aanschaf in Memories of Zanzibar in de Shangani area aan Kenyatta road en even later in de Anglican boutique bij de gelijknamige kathedraal. Drinken water buiten op het terras van het Cathedral hostel.

Dinsdag 13 januari rijden we met gids Khalid naar Nungwi village. Een korte rit in een minivan. Bezoeken een basisschool. De leerlingen, docenten en ouders ruimen op en ruimen in. Het is de eerste schooldag na een van de twee langere schoolvakanties. Dragen bij aan het ontbijt van een aantal van de leerlingen. Als je hier rondloopt tussen al die vrolijke kindertjes, blije jonge talenten en vriendelijke aanstormende jeugd, realiseer je je weer hoe goed wij het in ons land hebben.

Drinken op het allernoordelijkste stukje Zanzibar een kop koffie buiten op het terras van Dhow Beach Boutique hotel. Khalid neemt ons mee naar de lokale visafslag, laat zien hoe het er in het haventje aan toe gaat en toont waar de houten boten – waarmee de vis gevangen wordt – ter plaatse worden gemaakt. Zien zuurzak en breadfruit.

Wandelen dan door het dorpje. Het is stoffig. De woningen zijn klein. Trots en trieste armoede vechten om voorrang. “Dit is ook Zanzibar”, vertelt Khalid. Er is nog een hoop werk te doen hier (althans dat ik denk dan vanuit verwende westerse ogen bekeken). Bezoeken ten slotte het Baraka aquarium waar schildpadden vrijelijk rondzwemmen en desgewenst kunnen worden gevoederd.

Ook dit tweede ‘uitstapje’ is de moeite waard.

Simone gaat (donderdag 15 januari) een dag op safari in Mikumi National Park. Ze vliegt daartoe heen en weer naar het vasteland van Tanzania. Een belevenis. Ze is vol lof.
Houd ondertussen contact met Nederland. Doe dat langs digitale weg via een paar naaste medewerkers (Annelou van Egmond van communicatie en Rombout Alkema van de directie Veiligheid bijvoorbeeld), locoburgemeester Saskia Bruines, politiechef Karin Krukkert en door het (digitaal) lezen van een aantal Nederlandse kranten. Een paar Tweede Kamerleden en gemeenteraadsleden melden zich naar aanleiding van een actualiteit. Niet iedereen realiseert zich dat ik van een korte vakantie geniet en ver weg ben. Verbind ze meteen door naar eerdergenoemde Rombout. Praat online bij met Leonne van Vlimmeren, plaatsvervangend ambassadeur op de Nederlandse ambassade in de Dominicaanse Republiek en beeldbel met m’n (klein)dochter(s) in Houten. “Opa laat je pet nog eens zien”, vraagt Florien. En weet dat ADO (vrijdagavond 16 januari) thuis helaas met 1-2 verliest van Cambuur.
Hebben aan het eind van ons verblijf op Zanzibar (zondag 18 januari) een ‘late check out’. Krijgen een kamertje bij het derde zwembad bij poolbar Sunshine. Een minivan (chauffeur heet Ali) brengt ons ’s avonds naar het vliegveld. Vliegen met vlucht KL515 in een Boeing 787-10 eerst naar Dar es Salaam Julius Nyerere International Airport (DAR). Het is een korte vlucht van zo’n tien minuten (over een afstand van 42 kilometer). Hebben in Dar es Salaam een tussenstop van anderhalf uur. Moeten in het vliegtuig blijven. Gaan dan door naar Nederland. Doen er negen uur uur. Lees, bekijk het tweede deel van de film ‘The murder on the Orient Express’ en probeer te slapen. Het is immers een nachtvlucht…

Landen maandagochtend 19 januari vroeg op Schiphol. De koffers komen eerder dan de borden bij de band aangeven. Zwaai naar Martine Gosselink (algemeen directeur Mauritshuis) die net uit India terug is. De wereld is klein. Neem afscheid van Simone en ga vanaf Schiphol met de Intercity terug naar Den Haag HS. De trein zit bomvol. Ga bij de ingang op de trap zitten. Vermaak me bij terugkeer thuis met het gebruikelijke terugkomgedoe. Uitpakken van de koffer, de was en de strijk. De post (nog steeds een flinke hoeveelheid eindejaarsgroeten), de stukken en stapels kranten vragen vervolgens mijn aandacht… Bel einde middag met Pauline van het bestuurssecretariaat en met familievriend Juan Soler uit Sint Pancras. Wens hem alle goeds. Fiets heen en weer naar de Keizerstraat. Haal een paar dagelijkse boodschappen in huis. Kamerbewaarder Ruud brengt verse post en stukken. Bereid iets eenvoudigs als avondeten en bel uitvoerig met m’n dochter in Houten.

Fiets dinsdagochtend (20 januari) vroeg heen en weer naar de Klatteweg. Zwem er in m’n eentje. Werk, terug thuis, verder aan de stapel(s) stukken. Kamerbewaarder Björn brengt een nieuwe tas met stukken. M’n huishoudelijke hulp Aroena Sansaar komt langs, net als een vriendelijke meneer van de Wegenwacht die m’n autootje weer aan de praat krijgt. Maak een ritje en tank bij Haan aan de Duinstraat. Geniet ’s middags van de zon op m’n balkon.

Fiets einde middag heen en weer naar de Gentsestraat en de Frederik Hendriklaan. Doe er een paar boodschappen. Heb telefonisch contact over allerlei met chef kabinet Eline. Eerdergenoemde Björn komt einde middag alweer met een volle tas.

Heb ’s avonds een korte ontmoeting met de voormalige ambassadeur van de Verenigde Staten, H.E. Shefali Razdan Duggal in Des Indes en bel gezellig met mijn zoon in Utrecht. Vakantie voorbij. Maar het was heerlijk. Zeer van genoten.

Volgens mij was Zanzibar zoveel meer dan waarover Heer Hugowaard (Ger Loogman) in 1978 een liedje schreef. ‘ … Zat ik maar aan zanzibar, zanzibar, zanzibar. Op ’t warme strand met een ijsco in m’n hand. Zat ik maar aan zanzibar, zanzibar, zanzibar. Mijlen hier vandaan, aan die mooie oceaan. Marie, marie, pak de koffer in. Marie, marie, ‘k heb een reuze zin. Marie, marie, om daar heen te gaan. Laat de vaat maar even staan. En zing dan: Zat ik maar op zanzibar, zanzibar, zanzibar. Op en top tevree. Met m’n benen in de zee …’. Met dank overigens aan reisadviseur Pauline Schildkamp voor de prima voorbereiding van de vakantie. En neem me voor, zodra het strandseizoen is begonnen, weer eens langs te gaan bij Zanzibar aan de Scheveningse Strandweg. Net iets dichterbij.