Openingsspeech – Festival STAD #4, 22 januari 2026
Geachte aanwezigen,
Welkom in Het Paard, dat afgelopen weekend een prijs ontving voor ‘het beste podiumprogramma’. Een felicitatie waard.
En extra mooi om daar nu deel van uit te maken.
Welkom ook in deze mooie stad achter de duinen.
Den Haag is een unieke plek.
Ongetwijfeld zal iedere burgemeester dat zeggen over haar of zijn gemeente.
Maar het verschil is natuurlijk dat we hier, in deze Stad van Vrede en Recht,
ook écht recht van spreken hebben… (Tsja, dat vind ik dan…)
Den Haag is een kleurrijke lappendeken,
met 8 stadsdelen, 44 wijken en nog veel meer buurten.
Onze brede lanen vormen de stiksels.
Ze scheiden én verbinden de verschillende delen van de stad.
Elke wijk is zo’n lapje, met z’n eigen kleur en identiteit.
Zelfs de buurten hebben hier vaak zo’n eigen karakter.
Dat karakter leer je niet kennen vanachter een tekentafel of bureau.
Dat ontdek je alleen als je ter plekke tijd en moeite investeert.
Van groot belang, zowel in uw vakgebied als in het mijne.
Ons werk vraagt om respect en begrip:
voor wat er leeft in buurten,
voor wat er schuurt,
maar ook voor wat er wordt gekoesterd en gevierd.
Want alleen dán kunnen we voortborduren
op het weefsel van de wijk,
op de kracht die er al is.
De stad wordt in de eerste plaats gemaakt
door de mensen die er wonen, werken, ondernemen en recreëren.
Zij geven kleur aan onze buurten, wijken en stadsdelen.
Maar het omgekeerde is net zo waar:
Want de stad máákt ook de mensen.
De leefomgeving heeft grote invloed
op het gedrag van bewoners,
op hoe zij met elkaar omgaan.
Kan maken dat zij zich thuis voelen, of juist niet.
Veel inwoners van Den Haag hebben dat thuisgevoel gelukkig wel.
Van oudsher is dit een stad van pleintjes en plantsoenen,
de pleisterplaatsen van de buurt.
Van oudsher ook een stad van koffiehuizen, een Haagse metafoor misschien voor buurt…
Buurten, ’t zijn de plekken waar kinderen met elkaar spelen en opgroeien.
Waar bewoners ontspannen een praatje maken.
Waar mensen letterlijk samen leven.
Dát is waar ú het verschil kunt maken.
Of u nu een stadmaker, stedenbouwkundige of anderszins betrokken professional bent.
U kunt voor dat samenleven de voorwaarden scheppen.
De leefbaarheid in de stad vergroten
door ‘ontmoeten’ te stimuleren en te faciliteren.
En zo gemeenschappen sterker en veerkrachtiger te maken.
‘Een goede buurt is beter dan een verre vriend’.
In deze stad spannen we ons daar dagelijks voor in.
Dat is nodig ook, want Den Haag telt steeds meer inwoners.
Tegelijkertijd zijn we nu al de dichtst bebouwde stad van Nederland.
Dat gebrek aan ruimte dwingt om creatief te zijn
Zo gaan in Den Haag Zuidwest vernieuwing en verdichting hand in hand.
Dit gebeurt met respect voor de groene leefomgeving
en met in het achterhoofd de oorspronkelijke ideeën van Dudok.
In het Central Innovation District, rond het Centraal Station, gaan we flink de hoogte in.
En in de Binckhorst maakt oude industrie plaats voor het nieuwe wonen,
met daaraan gekoppeld een andere benadering van mobiliteit.
Dit zijn geen toevallige keuzes.
Ze zijn deel van onze Omgevingsvisie en van de Nota Haagse Hoogbouw,
Daarnaast vindt u ze terug in onze Woonvisie en Woonzorgvisie.
Want groei is niet de enige ontwikkeling waar we rekening mee moeten houden.
Nederland en Den Haag vergrijzen de komende decennia.
Mensen worden ouder, steeds meer mensen worden oud.
Dat vraagt om levensbestendige woningen,
om zorg en voorzieningen dichtbij,
om buurten waar mensen naar elkaar omkijken
en ook een beetje voor elkaar zorgen.
Bouwen aan een menselijke en toekomstbestendige stad
vereist meer dan architectuur, planning of strategie alleen.
Het vraagt om menselijkheid.
Om empathie.
Om durf.
Oók van u.
Misschien wel: juist van u!
Laat u inspireren. Laat u uitdagen.
En daag ook ons uit, als bestuurders en politici.
Ga op zoek naar nieuwe partners, bijvoorbeeld in de zorg en het onderwijs.
Bedenk andere invalshoeken.
Stel u open voor nieuwe technologie.
Zonder daarbij uw ogen te sluiten voor wat er al is,
en voor wat al goed werkt.
Daarom is het goed om te leren van de dagelijkse praktijk.
Van bewoners. En van elkaar.
Vandaag kan dat door deel te nemen aan allerlei workshops, lezingen, stadssafari’s,
sessies en debatten.
Stuk voor stuk gebaseerd op wat er echt speelt
Dit festival is geen etalage, maar een werkplaats.
Een plek waar ruimte is voor informele gesprekken.
Voor uitwisseling van kennis
en zeker ook voor verwondering.
Wens u inspirerende ontmoetingen toe en veel mooie nieuwe inzichten.
Inzichten die u straks hopelijk mee naar huis neemt
En waar – in het ideale geval –
straks álle buurten in ons land van kunnen profiteren.
Dank u wel.