Toespraak door Jan van Zanen bij de uitreiking van een stadsspeld aan Ellen Hal, 19 december 2025

 

Goedenavond allemaal,

 

Om te beginnen mijn felicitaties met het jubileum van stichting Leergeld.

De afgelopen 25 jaar heeft Leergeld zich bewezen als een onmisbare partner bij de aanpak van armoede onder kinderen in Den Haag.

Graag wil ik u, medewerkers én vrijwilligers van Leergeld, van harte danken voor uw inzet.

Uw werk is onbetaalbaar en heel belangrijk.

Vandaag wil ik graag echter één iemand in het bijzonder in het zonnetje zetten, en dat is Ellen Hal.

Ellen, waar ben je?

Ellen, in 2014 ben je begonnen als vrijwilliger bij Leergeld, direct na je pensioen.

Voor jou geen geraniums, maar huisbezoeken bij gezinnen met geldzorgen, vaak in wijken waar armoede en taalachterstand samenkomen.

En dat maar liefst 11 jaar achtereen.

Tijdens die huisbezoeken hielp je ouders met aanvragen voor bijvoorbeeld fietsen, laptops, schoolspullen, sport en winterkleding.

Je nam daarbij je ervaring als schooldirecteur mee en die bleek van grote toegevoegde waarde.

Je herkende snel welke gevolgen armoede heeft voor kinderen in de klas: niet mee op schoolreis, geen passende jas, geen geld voor sport.

En: je had oog voor wat er achter de voordeur speelde.

Je lette op hoe het portiek eruitzag, hoe kinderen leefden, hoe ouders zich staande probeerden te houden.

Over die huisbezoeken zei je zelf ooit:
“Ik vind elk huisbezoek de moeite waard, want groot leed of klein leed, daar is geen rangorde in, het is allemaal even serieus.”

Zo bezocht je ooit een gezin waar de vader, goed geïntegreerd in Den Haag, door de ziekte van Parkinson thuis kwam te zitten.

Zijn vrouw sprak gebrekkig Nederlands, er waren twee kinderen, van wie één met het syndroom van Down.

Jij kwam daar officieel voor Leergeld, maar je zag dat er veel meer speelde.

Je hebt het gezin niet alleen geholpen met Leergeld, maar ook gewezen op maatschappelijk werk en jeugdzorg, en een vervolgafspraak gemaakt om te kijken of zij echt verder geholpen waren.

Dit voorbeeld illustreert goed jouw werkwijze: niet alleen “regelen dat er iets vergoed wordt”, maar kijken wat een gezin nodig heeft om weer verder te kunnen.

Mensen omschrijven je als zorgvuldig en nuchter.

Je straalt rust uit bij gezinnen die vaak juist spanning en schaamte voelen als het over geld gaat.

Aan het eind van je periode bij Leergeld ben je je ook gaan inzetten voor Stichting Jarige Job.

Daar hielp je met het maken van traktaties en verjaardagsboxen voor kinderen die afhankelijk zijn van de voedselbank.

De rode draad is steeds hetzelfde: ervoor zorgen dat kinderen niet buitengesloten raken, ook niet op momenten die voor andere kinderen vanzelfsprekend feestelijk zijn.

Behalve op maatschappelijk terrein ben je ook actief in de culturele wereld.

Zo ben je lid geweest van de ontwerpgroep van Cultuurschakel in Den Haag, waar de verbinding tussen cultuur en onderwijs centraal staat.

Je bent secretaris bij Kwintessens, een stichting die koorzang in allerlei vormen en projecten in Den Haag realiseert.

Niet zo vreemd, want muziek speelt van jongs af aan een grote rol in je leven.

Jarenlang heb je op hoog niveau gezongen in koren en instrumenten bespeeld.

En wie naar het Filmhuis gaat, die kan jou daar zo maar tegen het lijf lopen, want je bent er vrijwilliger.

Ellen, men noemt jouw grootste kracht je “oliemannetjes-capaciteit”.

Of moet ik zeggen “olievrouwtje”?

Je kent de weg, kent de sociale kaart, en je hebt een goed gevoel voor wie je met wie moet koppelen.

De keerzijde van die eigenschap is dat je ook vaak ziet hoe dingen slimmer en beter georganiseerd kunnen worden.

Als Stier en oud-directeur zag je geregeld kansen om efficiënter te werken, maar in je vrijwilligersrol hield jij je bewust in.

Het was immer niet je bevoegdheid, en die grens bewaakte je zorgvuldig.

Thuis werd daar wel uitgebreid over nagepraat.

Ellen, je man vat jouw werkwijze als volgt samen:

“Wat ze ook deed, in het onderwijs, bij Leergeld of bij Jarige Job, Ellen probeerde altijd mensen en dingen bij elkaar te brengen. Zij is een kanjer.”

Dat is een typering die ik volledig onderschrijf.

Namens de gemeente Den Haag wil ik je heel hartelijk danken voor alles wat gedaan hebt en nog altijd doet.

Met veel plezier overhandig ik je daarvoor de Stadsspeld, als teken van onze dankbaarheid.